World news | संघर्षातील लैंगिक हिंसाचार निर्मूलन आंतरराष्ट्रीय दिवस

पुणे | १९.६ | रयत समाचार

(World news) जगभरात आज ता. १९ जून रोजी ‘संघर्षातील लैंगिक हिंसाचार निर्मूलनासाठीचा आंतरराष्ट्रीय दिवस’ (International Day for the Elimination of Sexual Violence in Conflict) पाळला जात आहे. युद्ध, सशस्त्र संघर्ष, दहशतवाद आणि अंतर्गत हिंसाचाराच्या घटनांमध्ये महिलांवर, मुलींवर तसेच पुरुष आणि बालकांवर होणाऱ्या लैंगिक अत्याचारांविरोधात जागतिक जनजागृती निर्माण करणे आणि पीडितांना न्याय मिळवून देण्यासाठी हा दिवस साजरा करतात.

(World news) संयुक्त राष्ट्रांच्या महासभेने २०१५ मध्ये या दिवसाची घोषणा केली. संघर्षाच्या काळात लैंगिक हिंसाचाराचा वापर युद्धाचे शस्त्र म्हणून होऊ नये, अशा गुन्ह्यांना आळा बसावा आणि पीडितांना न्याय, सन्मान तसेच पुनर्वसन मिळावे, हा या दिवसामागील प्रमुख उद्देश आहे.

(World news) संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या मते, युद्ध आणि संघर्षाच्या परिस्थितीत लैंगिक हिंसाचारामुळे लाखो महिला, मुली आणि इतर असुरक्षित घटकांना गंभीर शारीरिक, मानसिक आणि सामाजिक परिणामांना सामोरे जावे लागते. भीती, सामाजिक कलंक आणि असुरक्षिततेमुळे अनेक पीडित व्यक्ती तक्रारही दाखल करू शकत नाहीत. त्यामुळे या विषयावर जागतिक स्तरावर संवेदनशीलता वाढविणे आणि न्यायव्यवस्था अधिक प्रभावी करणे आवश्यक असल्याचे संयुक्त राष्ट्रांनी अधोरेखित केले आहे.

भारताची जबाबदार भूमिका : संयुक्त राष्ट्रांच्या शांतता मोहिमांमध्ये (UN Peacekeeping Missions) भारताचे योगदान उल्लेखनीय मानले जाते. भारतीय लष्कर आणि भारतीय महिला शांतिरक्षकांनी आफ्रिका व इतर संघर्षग्रस्त भागांमध्ये महिलांच्या संरक्षणासाठी, स्थानिक नागरिकांमध्ये विश्वास निर्माण करण्यासाठी आणि मानवी मदतकार्यामध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावली आहे. संघर्षातील लैंगिक हिंसाचाराविरोधातील जागतिक प्रयत्नांनाही भारताने सातत्याने पाठिंबा दिला आहे.

महाराष्ट्रासाठीही महत्त्वाचा संदेश : महाराष्ट्रात महिला सुरक्षा, लैंगिक अत्याचार प्रतिबंध, समुपदेशन आणि पुनर्वसनासाठी शासन, महिला आयोग, पोलीस विभाग तसेच विविध स्वयंसेवी संस्था सातत्याने जनजागृतीचे उपक्रम राबवत आहेत. तज्ज्ञांच्या मते, संघर्षातील लैंगिक हिंसाचाराचा विषय केवळ युद्धग्रस्त देशांपुरता मर्यादित नसून महिलांच्या सन्मान, सुरक्षितता आणि मानवी हक्कांविषयी समाजात व्यापक संवेदनशीलता निर्माण करणारा आहे.

अहिल्यानगर जिल्ह्यासाठीही प्रेरणादायी संदेश : अहिल्यानगर जिल्ह्यात महिला व बालविकास विभाग, पोलीस प्रशासन, विधी सेवा प्राधिकरण तसेच विविध सामाजिक संस्था महिला सुरक्षा, कायदेविषयक जनजागृती, समुपदेशन आणि सक्षमीकरणासाठी विविध उपक्रम राबवत असतात. या आंतरराष्ट्रीय दिनाच्या निमित्ताने महिलांच्या सन्मानाचे रक्षण, हिंसाचाराला विरोध आणि पीडितांना न्याय मिळवून देण्यासाठी समाजातील प्रत्येक घटकाने संवेदनशील राहण्याची गरज अधोरेखित होते.

या दिवसानिमित्त संघर्षातील लैंगिक हिंसाचारातून वाचलेल्या व्यक्तींना सन्मान देण्यात येतो. तसेच अशा अमानुष गुन्ह्यांचे उच्चाटन करण्यासाठी कार्य करणारे सामाजिक कार्यकर्ते, मानवाधिकार संघटना, वैद्यकीय कर्मचारी, स्वयंसेवी संस्था आणि शांततादूत यांच्या योगदानालाही आदरपूर्वक अभिवादन केले जाते.

सध्या जगातील अनेक संघर्षग्रस्त भागांमध्ये महिलांच्या सुरक्षिततेचा प्रश्न गंभीर बनला आहे. अशा परिस्थितीत युद्धातील लैंगिक हिंसाचार हा केवळ मानवी हक्कांचा भंग नसून मानवतेविरुद्धचा गंभीर गुन्हा असल्याचा संदेश या दिवसातून दिला जातो.

रयत समाचार विशेष

महत्त्वाचे मुद्दे – दिनांक : १९ जून. घोषणा : संयुक्त राष्ट्र महासभा (२०१५). उद्देश : संघर्षातील लैंगिक हिंसाचाराविरोधात जनजागृती, पीडितांचा सन्मान आणि गुन्हेगारांना न्यायालयीन प्रक्रियेद्वारे शिक्षा सुनिश्चित करणे. भारताचे योगदान : संयुक्त राष्ट्रांच्या शांतता मोहिमांमध्ये महत्त्वपूर्ण सहभाग.

संघर्ष कितीही मोठा असला, तरी मानवी सन्मान आणि सुरक्षिततेशी कोणतीही तडजोड होऊ शकत नाही.